Η Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου στο «Καμπέρειο»
Η είσοδος για το κοινό είναι ελεύθερη. Το ΔΗΠΕΘΕ Ιωαννίνων προτρέπει τους θεατές που θα παρακολουθήσουν το παραστατικό αυτό δρώμενο να συνεισφέρουν για τις ανάγκες που υπάρχουν στον καταυλισμό προσφύγων στον Κατσικά Ιωαννίνων με είδη προσωπικής υγιεινής που είναι: ξυραφάκια μιας χρήσης, παιδικές πάνες, σερβιέτες, αντισηπτικά μαντηλάκια σε μικρές συσκευασίες, αντισηπτικό υγρό χεριών σε μικρές συσκευασίες, σαπούνια, σαμπουάν για παιδιά και ενήλικες, οδοντόβουρτσες, οδοντόκρεμες, μωρομάντηλα, χαρτιά υγείας, καθώς και πιπίλες, μπιμπερό (μπουκάλια και θηλές), βραστήρες και πολύμπριζα. Τα είδη θα τοποθετούνται από τους θεατές στο χώρο του φουαγιέ του θεάτρου «Καμπέρειου» από τις 7 το απόγευμα έως την έναρξη του δρώμενου. Στη συνέχεια θα παραδοθούν από το ΔΗΠΕΘΕ Ιωαννίνων στο Ζωγράφειο Οίκο Ευγηρίας, σημείο συλλογής του Δήμου Ιωαννιτών. Πρόγραμμα:
- Μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας Θεάτρου 2016. Διαβάζει η Σμαράγδα Μανταδάκη-Παπαδοπούλου, συγγραφέας-αναπληρώτρια καθηγήτρια Πανεπιστημίου Ιωαννίνων
- Στέφανος Κοτσίκος ηθοποιός, σκηνοθέτης: «Γράμμα σ’ ένα νέο ηθοποιό» Γιώργου Μιχαλόπουλου
- Αλέκα Βακαλοπούλου, Πρόεδρος ΔΣ ΔΗΠΕΘΙ: Δυο λόγια για το σήμερα
- «ΟΤΑΝ ΕΡΧΕΤΑΙ Ο ΞΕΝΟΣ ΕΠΙ ΣΚΗΝΗΣ - ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΪΚΗ ΕΠΟΧΗ ΕΩΣ ΣΗΜΕΡΑ»
«…τον ξένο και τον εχθρό τον είδαμε στον καθρέφτη» (Γεωργίου Σεφέρη)
* Ο ξένος εντός μας Ένα αφήγημα για το φόβο των ξένων Φώτης Γιωτάκης, ψυχίατρος - ψυχαναλυτής ομάδας, Ομάδα Τέχνης Α.ΔΩ (Το Ανατολικό της Δωδώνης)
* Προβολές Βίντεο-Φωτογραφιών. Τραγούδι: Πάνος Μπάκας, Αναστασία Παπάζογλου, Γιάννα Κούλα. Κιθάρα-κρουστά: Αντώνης Καρασταμάτης
- Οι Βαγγέλης Αθανασίου ηθοποιός – σκηνοθέτης, Γιάννα Κούλα Παιδαγωγός θεάτρου – σκηνοθέτης και Φίλιππος Παπανικολάου Αντιπρόεδρος ΔΣ ΔΗΠΕΘΙ διαβάζουν αποσπάσματα από: «Ηλιόγερμα» Ι. Μ. Παναγιωτόπουλου, «Μη με φωνάζεις ξένο» αγνώστου μετανάστη, Ο γυρισμός του ξενιτεμένου» Γ. Σεφέρη, «Όταν έρχεται ο ξένος» Γ. Ρίτσου, «Κανείς δεν αφήνει την πατρίδα του» Ουαρσάν Σάιρ, «Ο ξένος» Γ. Σαραντάρη, «Αιολική Γη» Η. Βενέζη, «Στα ξένα» - «Και δώρα φέροντας» - «Ρέκβιεμ για ένα μαλάκα» - «Στα ξένα;» - «Βοτανίκ» Γ. Βαρβέρη
- Χρυσάνθη Παπαγεωργίου ηθοποιός - Δώρα Ζούμπα χορεύτρια - χορογράφος: Διαδραστικό χορόδραμα βασισμένο στα κείμενα των Μπόρχερτ και Ράιχ «Η γενιά χωρίς αποχαιρετισμό» και «Άκου ανθρωπάκο»
- Γιώργος Μπακόλας σκηνοθέτης - Κέντρο Ημέρας «Σκυτάλη»: τραγουδούν «Το ψωμί είναι στο τραπέζι» Μ. Θεοδωράκη - Ι. Καμπανέλλη, «Γειά σου κύριε Μενεξέ» Δ. Λάγιου - Οδ. Ελύτη, «Βάρκα στο γιαλό» Μ. Θεοδωράκη
- Παύλος Νάστος ηθοποιός: απόσπασμα από τους «Εμιγκρέδες» του Σλαβομίρ Μρόζεκ και Αθηνά Τσικνιά ηθοποιός: τραγούδι «Ύπνε που παίρνεις τα παιδιά» (παραδοσιακό νανούρισμα). Σπουδαστές του τμήματος υποκριτικής θεάτρου και κινηματογράφου του δημοσίου ΙΕΚ Ιωαννίνων: «Η μπότα της δύσης» θεατρικός αυτοσχεδιασμός βασισμένος σ’ ποίημα της Κατερίνας Δήμου-Βαϊμάκη. Καθοδήγηση - διδασκαλία Αγαθή Τέλη θεατρολόγος και Αθηνά Τσικνιά (συμμετέχει στο δρώμενο).
- Γιώργος Φλώρος ηθοποιός – μίμος: Κλόουν-παντομίμα
- Γιώργος Νάκος ηθοποιός – σκηνοθέτης: «Χαλκεία» - «Οι Έρουλοι 267 μ.Χ.» Γ. Νάκου και Ναταλία Μίγδου ηθοποιός: τραγούδι «Το παιδί με το ταμπούρλο» Γ. Χατζηνάσιου - Ν. Γκάτσου
- Όλοι επί σκηνής: «Μετανάστες» Μπ. Μπρεχτ+
- Επίλογος: τραγούδι «Ρίχνω την καρδιά μου στο πηγάδι» Μ. Χατζιδάκι - Ι. Καμπανέλλη
.
Η Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου στον κόσμο
Ο εορτασμός της καθιερώθηκε το 1962 από το Διεθνές Ινστιτούτο Θεάτρου και εορτάζεται στις 27 Μαρτίου από την παγκόσμια θεατρική κοινότητα. Η Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου εκπροσωπεί για τη θεατρική κοινότητα μια ευκαιρία υπενθύμισης της ετερότητας αυτής της καλλιτεχνικής έκφρασης και προώθησης του αντίκτυπου που αυτή έχει στις σύγχρονες κοινωνίες.
Το Διεθνές Ινστιτούτο Θεάτρου τιμά κάθε χρόνο αυτή την παγκόσμια γιορτή καλώντας μια διεθνώς αναγνωρισμένη προσωπικότητα του θεάτρου για να γράψει το μήνυμα. Το μήνυμα μεταφράζεται σε περισσότερες από 20 γλώσσες, δημοσιοποιείται μέσα από το δίκτυο του Διεθνούς Ινστιτούτου Θεάτρου και τα Εθνικά του Κέντρα (περισσότερα από 90 Εθνικά Κέντρα και πολλά Συνεργαζόμενα Μέλη) αλλά και θεατρικούς οργανισμούς σε όλο τον κόσμο, διαβάζεται σε όλα τα θέατρα και μεταδίδεται από τα ΜΜΕ σε όλο τον κόσμο.
Ο διεθνούς φήμης ρωσικής καταγωγής σκηνοθέτης, παιδαγωγός και ερευνητής, Ανατόλι Βασίλιεφ, ένας από τους σημαντικότερους ανθρώπους του σύγχρονου θεάτρου, επιλέχθηκε φέτος από το ΔΙΘ να γράψει το Μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας Θεάτρου.
Μήνυμα της Παγκόσμιας Ημέρας Θεάτρου 2016
Έχουμε ανάγκη το θέατρο;
Αυτό είναι το ερώτημα που τίθεται ενώπιον χιλιάδων επαγγελματιών του θεάτρου και εκατομμυρίων κουρασμένων από αυτό, ανθρώπων.
Γιατί το έχουμε ανάγκη;
Στις μέρες μας, συγκρινόμενη με τις πλατείες των πόλεων και τις γαίες των κρατών, όπου πραγματικές τραγωδίες συμβαίνουν καθημερινά στη ζωή, η σκηνή μοιάζει πια ασήμαντη.
Τι σημαίνει το θέατρο για μας;
Επίχρυσες γκαλερί και μπαλκόνια σε θεατρικές αίθουσες, βελουδένιες πολυθρόνες, βρώμικα παρασκήνια, δουλεμένες φωνές των ηθοποιών – ή αντιθέτως, κάτι διαφορετικό: Μαύρα κουτιά, βαμμένα με λάσπη και αίμα, γεμισμένα με ένα τσούρμο λυσσαλέων γυμνών σωμάτων.
Τι θα μπορούσε να μας πει;
Τα πάντα!
Το θέατρο μπορεί να μας μιλήσει για τα πάντα.
Για το πώς οι θεοί κατοικούν στον ουρανό, πώς οι φυλακισμένοι μαραζώνουν σε υπόγειες σπηλιές και πώς το πάθος μας εξυψώνει και πώς η αγάπη μπορεί να μας καταστρέψει, πως κανείς δεν έχει ανάγκη έναν καλόν άνθρωπο σ’ αυτόν τον κόσμο και πώς βασιλεύει ο δόλος, πώς μερικοί άνθρωποι ζουν σε διαμερίσματα, ενώ τα παιδιά εξασθενούν σε προσφυγικούς καταυλισμούς και πώς όλοι θα πρέπει να επιστρέψουν πίσω στην έρημο και πώς μέρα με τη μέρα αναγκαζόμαστε να αποχωριστούμε τους αγαπημένους μας – το θέατρο μπορεί να μας μιλήσει για όλα.
Το θέατρο υπήρχε και θα συνεχίσει να υπάρχει παντοτινά.
Και τώρα, τα τελευταία πενήντα έως εβδομήντα χρόνια, μας είναι ιδιαίτερα αναγκαίο. Γιατί είναι εμφανές ότι από όλες τις δημόσιες τέχνες μόνο το θέατρο έχει τη δυνατότητα της μετάδοσης – του λόγου, από στόμα σε στόμα, από βλέμμα σε βλέμμα, από χέρι σε χέρι, από σώμα σε σώμα. Το θέατρο δεν χρειάζεται διαμεσολαβητή για να ταξιδέψει ανάμεσα στους ανθρώπους – αποτελεί την πιο διάφανη πλευρά του φωτός, δεν ανήκει ούτε στον νότο, ούτε στον βορρά, στην ανατολή ή τη δύση – ω όχι, είναι η ουσία του ιδίου του φωτός, που λαμπυρίζει από τις τέσσερεις γωνιές του κόσμου, ενός φωτός που ακαριαία αναγνωρίζει κάθε εχθρικό ή φιλικό πρόσωπο.
Και χρειαζόμαστε ένα ποικίλο θέατρο, παντός είδους. Παρόλα αυτά, πιστεύω ότι από όλες τις μορφές του θεάτρου οι πιο περιζήτητες θα αποδειχθούν οι αρχαϊκές μορφές του. Το τελετουργικό θέατρο δεν πρέπει να τοποθετείται με τεχνητό τρόπο σε αντιδιαστολή με τα «πολιτισμένα έθνη». Ο λαϊκός πολιτισμός αποδυναμώνεται όλο και περισσότερο, καθώς ο ούτω καλούμενος «πολιτισμός της πληροφορίας» σταδιακά αντικαθιστά και εκδιώχνει τις φυσικές οντότητες, καθώς και την ελπίδα μας για μια συνάντηση μαζί τους, κάποτε.
Μα τώρα το βλέπω ξεκάθαρα: το θέατρο άνοιξε. Η είσοδος είναι ελεύθερη για όλους.
Στο διάβολο οι ηλεκτρονικές συσκευές και οι υπολογιστές – πηγαίνετε θέατρο! Γεμίστε ολόκληρες σειρές καθισμάτων κοντά και μακριά από τη σκηνή, ακούστε το λόγο και κοιτάξτε τις ζωντανές εικόνες! – είναι θέατρο αυτό μπροστά σας, μην το παραγνωρίζετε και μη χάνετε την ευκαιρία να συμμετέχετε σ’ αυτό – είναι ίσως η πολυτιμότερη ευκαιρία που έχουμε τη δυνατότητα να βιώσουμε από κοινού, μέσα στις μάταιες και βιαστικές ζωές μας.
Χρειαζόμαστε κάθε είδους θέατρο.
Μόνο ένα είδος θεάτρου σίγουρα κανένας δεν έχει ανάγκη – και μιλώ για το θέατρο των πολιτικών παιγνιδιών, ένα θέατρο πολιτικών «ποντικοπαγίδων», ένα θέατρο που παίζουν οι πολιτικοί, ένα μάταιο πολιτικό θέατρο. Αυτό που σίγουρα δεν χρειαζόμαστε είναι το θέατρο της καθημερινής τρομοκρατίας, είτε σε ατομικό είτε σε συλλογικό επίπεδο, αυτό που δεν χρειαζόμαστε είναι το θέατρο πτωμάτων και αίματος στις πλατείες και στους δρόμους, στις πρωτεύουσες ή στις επαρχίες, ένα κάλπικο θέατρο συγκρούσεων μεταξύ θρησκειών και εθνικών ομάδων. Ανατόλι Βασίλιεφ
Ανατόλι Βασίλιεφ
Ο Ανατόλι Βασίλιεφ, κτίζει το τρίπτυχο σκηνοθέτης – υποκριτής – παιδαγωγός. Η θεωρία και η πρακτική.
Ο Ανατόλι Βασίλιεφ είναι σήμερα ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα στη σκηνοθεσία του θεάτρου. Το 1990 μοιράστηκε με τον Τζιόρτζιο Στρέλερ το ευρωπαϊκό βραβείο σκηνοθεσίας (Βραβείο Ευρώπης). Το 1995 οι συμπατριώτες του τού απένειμαν το βραβείο του Ιδρύματος Στανισλάφσκι, για τη «συμβολή του στην ανάπτυξη της θεατρικής παιδείας». Το βιβλίο του Επτά ή οκτώ μαθήματα θεάτρου κυκλοφόρησε μόνο στη γαλλική γλώσσα και περιέχει μαθήματα που έγιναν σε γαλλόφωνες χώρες της Ευρώπης.
Οι ακροατές, πολλοί από τους οποίους είναι γνωστοί συντελεστές του θεάτρου, παρακολούθησαν μαθήματά του επίσης στη Ρωσία, αλλά και μαθήματα του Γκροτόφσκι στην Ποντεντέρα της Ιταλίας. Ο Βασίλιεφ ακολουθείται από την ίδια διερμηνέα, τη Martine Neron, η οποία μετέφρασε τα μαθήματα για το βιβλίο διατηρώντας τη ζωντανή γλώσσα της αυτόματης μετάφρασης και την ατμόσφαιρα των ερωτήσεων. Για τον λόγο αυτό το βιβλίο δεν είναι μονόλογος αλλά ενορχήστρωση φωνών. Επιπλέον η θεατρική παιδεία συνοδεύεται πάντα από τη θεωρία και την πρακτική του θεάτρου, ενώ η σύνθεση των τριών εμφανίζεται ως συνεχής αναζήτηση.
Ο ηθοποιός περιβάλλεται από μυστήριο. Πώς όμως μπορεί ο ηθοποιός να υποκρίνεται με φυσικότητα μέσα σε ένα μυθικό σύμπαν; Η τέχνη του ηθοποιού, μας θυμίζει, είναι η τέχνη της αυθεντικής παρουσίας. Στο έργο, που είναι μύθος, ζουν και κινούνται ηθοποιοί που πρέπει να είναι αυθεντικοί.
Για να μπορέσουμε να οραματιστούμε την παράσταση που ετοιμάζουμε πρέπει πρώτα να βρούμε τις κρυφές δομές της. Αυτές βασίζονται σε δύο απλές έννοιες, δύο συμβάντα: το πρωταρχικό και το κυρίαρχο. Η ιστορία του κάθε θεατρικού προσώπου και οι εντάσεις ανάμεσα στα πρόσωπα αποκαλύπτονται κατά τη φάση διερεύνησης του πρωταρχικού συμβάντος, ενώ η ουσία και η αυθεντικότητα των ευρημάτων μας θα αξιολογηθούν κατά τη μελέτη του κυρίαρχου συμβάντος: όλα τα μυστικά της μελλοντικής παράστασης βρίσκονται στο κυρίαρχο συμβάν.
Ο Βασίλιεφ μας διδάσκει έναν νέο, μυητικό, τρόπο να διαβάζουμε Στανισλάφσκι χρησιμοποιώντας ως άξονα τη λέξη Etude, την οποία ο δάσκαλος δανείστηκε από τη ζωγραφική. Η δασκάλα του Βασίλιεφ, Μαρία Κνέμπελ, ήταν μαθήτρια του Μιχαήλ Τσέχοφ, μαθητή του Στανισλάφσκι. Αυτή η νέα εμπειρία βασίζεται στο πέρασμα από τον έναν δάσκαλο στον άλλον, που μεταμορφώνει διαδοχικά το Σύστημα και δημιουργεί «το έμβρυο ενός θεάτρου του μέλλοντος».
Etude ή άσκηση (exercice, άσκηση, άλλωστε μετέφρασαν τη γαλλική λέξη οι γάλλοι μεταφραστές του Στανισλάφσκι) είναι η εξερεύνηση μιας σκηνής θεατρικού έργου διά μέσου της δράσης και ταιριάζει περισσότερο σε έργα με ψυχολογικό περιεχόμενο. Και επειδή κατά τη διάρκεια της «άσκησης» ο ηθοποιός έχει μόνο μία διέξοδο, το κείμενο, χρειάζεται ο αυτοσχεδιασμός για να τοποθετείται ο ηθοποιός μέσα στη δράση. Η «άσκηση» είναι μεθοδολογικό σύστημα και όχι θέαμα. Για αυτό ο Βασίλιεφ προτείνει τη δημιουργία άσκησης-θεάματος για να μπορέσουν οι συντελεστές της παράστασης να επικοινωνήσουν, σε μια πρώτη φάση, με το κοινό.
Τον Νοέμβριο του 1997 η Πειραματική Ακαδημία των Θεάτρων οργάνωσε στο Παρίσι κύκλο δημοσίων συναντήσεων με θέμα «Το Θέατρο Τέχνης στον 20ό αιώνα» και με ειδικούς προσκεκλημένους τον Τζόρτζιο Στρέλερ, τον Πέτερ Στάιν και τον Ανατόλι Βασίλιεφ. Ο τελευταίος, πρότεινε, παίζοντας με τον όρο «Θέατρο Τέχνης» («καλλιτεχνικό θέατρο» στα ρωσικά) να το αποκαλούμε «Θέατρο μη-Τέχνης» και να αποδίδουμε το επίθετο «καλλιτεχνικό» στο κοινό. Η έντονη ανάγκη για ένα κοινό με θεατρική παιδεία μετέτρεψε τον Βασίλιεφ σε σκηνοθέτη-παιδαγωγό.
Δεν υπάρχουν σχόλια